- Arrêt du 15 novembre 2011

15/11/2011 - 2009AR1238

Jurisprudence

Résumé

Samenvatting 1

I. In beginsel kunnen uitsluitend de bezwaren voorgelegd aan de boedelnotarissen het voorwerp uitmaken van een beslissing van de boedelrechter. Nieuwe bezwaren kunnen bijgevolg niet rechtstreeks bij de boedelrechter aanhangig gemaakt worden. Op dit principe bestaan - volgens rechtsleer en rechtspraak - vier uitzonderingen.

II. Artikel 9, §1, derde lid Org. W. Not. De omvang van de inlichtingsplicht van de boedelnotarissen is afhankelijk van alle concrete omstandigheden eigen aan de zaak zoals het feit dat partijen worden bijgestaan door een raadsman.


Arrêt - Texte intégral

ARREST

Het Hof van Beroep te BRUSSEL, eerste kamer, na beraadslaging, spreekt volgend arrest uit :

Rep. Nr. 2011/

A.R. nr. 2009/AR/1238

INZAKE VAN :

Mevrouw M. T.,

appellante tegen een vonnis van rechtbank van eerste aanleg te Brussel op 23 maart 2009,

vertegenwoordigd door Meester A. VANDENBERGH loco Meester Dirk PAUWELS, advocaat te 1840 LONDERZEEL, Brusselsestraat 52,

1ste kamer

TEGEN :

1) De heer J. T.,

2) Mevrouw A. T.,

3) Mevrouw R. T.,(...)

eerste, tweede en derde geïntimeerden, vertegenwoordigd door Meester Greet HERMANS, advocaat te 2500 LIER, Vismarkt 37,

4) De heer J. T.,

vierde geïntimeerde, vertegenwoordigd door Meester Ingrid VAN DEN EEDE, advocaat te 1860 MEISE, Brusselsesteenweg 161,

Eindarrest

(bevestiging)

Artikel 1219, § 2 Ger. W. Gerechtelijke verdeling. Proces-verbaal van bewering en zwarigheden. I. Principe van voorlegging van de beweringen en zwarigheden aan de boedelnotaris; uitzonderingen.

II. Formulering van de bezwaren bij de boedelnotaris; omvang van de inlichtingsplicht van de boedelnotaris; impact hierop van de bijstand van partijen door een advocaat.

I. In beginsel kunnen uitsluitend de bezwaren voorgelegd aan de boedelnotarissen het voorwerp uitmaken van een beslissing van de boedelrechter. Nieuwe bezwaren kunnen bijgevolg niet rechtstreeks bij de boedelrechter aanhangig gemaakt worden. Op dit principe bestaan - volgens rechtsleer en rechtspraak - vier uitzonderingen.

II. Artikel 9, §1, derde lid Org. W. Not. De omvang van de inlichtingsplicht van de boedelnotarissen is afhankelijk van alle concrete omstandigheden eigen aan de zaak zoals het feit dat partijen worden bijgestaan door een raadsman.

I. Voornaamste feiten en procedurestukken (...)

II. Bespreking: (...)

2.2. Ten onrechte stelt appellante dat in deze de boedelnotarissen partijen erop hadden moeten wijzen dat zij hun zwarigheden voldoende duidelijk dienden te formuleren.

De partijen worden geacht te weten dat de boedelnotarissen hun advies over de door de partijen geformuleerde bezwaren dienen te geven en hierbij geacht worden als een soort ‘eerste rechter' optreden.

Bovendien worden alle partijen bijgestaan door raadslieden die hun respectieve cliënten ingelicht hebben over het belang van het indienen van zwarigheden.

In deze is het overigens zo dat alleen appellante bezwaren formuleerde en dat zij deze bezwaren formuleerde middels een brief van haar advocaat dewelke aangehecht bleef aan het proces-verbaal van de beweringen en zwarigheden.

Overigens is de omvang van de inlichtingsplicht van de boedelnotarissen afhankelijk van alle concrete omstandigheden eigen aan de zaak zoals het feit dat partijen worden bijgestaan door een raadsman.

Appellante kan derhalve geen tekortkoming inzake de inlichtingsplicht ten laste leggen van de boedelnotarissen. (...)

2.3.4. Wat de schenking van 10.000 euro betreft:

Appellante vraagt dat er voor recht zou gezegd worden dat de beweerde schenking als voorschot op erfenis van 10.000 euro niet in mindering mag gebracht worden van haar erfdeel in tegenstelling met wat staat in de notariële staat van vereffening - verdeling.

Dit bezwaar werd niet voorgelegd aan de boedelnotarissen.

Deze aangelegenheid betreft in de eerste plaats de draagwijdte van artikel 1219, §2 Ger.W.

Hierbij dringt zich de vraag op of - na het opmaken van het proces - verbaal van beweringen en zwarigheden door de boedelnotaris - de deelgenoten nog nieuwe beweringen of zwarigheden kunnen voorleggen aan de rechtbank bij wie de beslechting van de beweringen en zwarigheden, opgenomen in voormeld proces-verbaal, aanhangig is.

Het Hof van Cassatie heeft daarop - in beginsel - negatief geantwoord in zijn arrest van 6 april 1990 . In beginsel kunnen uitsluitend de bezwaren voorgelegd aan de boedelnotarissen het voorwerp uitmaken van een beslissing van de boedelrechter. Nieuwe bezwaren kunnen bijgevolg niet rechtstreeks bij de boedelrechter aanhangig gemaakt worden.

Op dit principe bestaan - volgens rechtsleer en rechtspraak - vier uitzonderingen, met name:

- indien alle partijen er mee (minnelijk) akkoord gaan dat nieuwe beweringen en zwarigheden - dus niet uitgedrukt in het PV van beweringen en zwarigheden of niet voortvloeiend uit de beweringen en zwarigheden opgenomen in dergelijk PV - toch nog aan de rechtbank kunnen voorgelegd worden;

- indien het bezwaar betrekking heeft op gegevens of feiten die de partijen nog niet kenden op het ogenblik van het opstellen van het proces-verbaal van beweringen en zwarigheden of indien blijkt dat de staat van vereffening van de notaris en de zwarigheden die daarop werden geformuleerd tot stand zijn gekomen op grond van gebrekkige en onvolledige gegevens die door partijen bewust en gewild werden verzwegen voor de boedelnotaris;

- indien de boedelnotaris geen melding maakte in het PV van beweringen en zwarigheden van zwarigheden die een partij wel had gemaakt;

- indien de opgeworpen nieuwe bezwaren de openbare orde betreffen.

Het desbetreffend door appellante ingeroepen bezwaar valt niet onder één van deze uitzonderingen.

Derhalve is het bezwaar m.b.t. de schenking van 10.000 euro niet ontvankelijk omdat appellante het niet heeft voorgelegd aan de boedelnotaris bij het opmaken van diens PV van beweringen en zwarigheden ( Zie de inhoud van de brief van haar raadsman dewelke gehecht is aan het PV van beweringen en zwarigheden).

Er is geen wettige reden voorhanden die appellante zou toelaten dit bezwaar nog rechtstreeks bij de boedelrechter aanhangig te maken.

Dit bezwaar is derhalve onontvankelijk zoals geïntimeerden overigens terecht opmerken. (...)

OM DEZE REDENEN,

HET HOF,

Rechtdoende op tegenspraak, (...)

Verklaart het hoger beroep ontvankelijk doch ongegrond (...)

Aldus gevonnist en uitgesproken ter openbare terechtzitting van de burgerlijke eerste kamer van het hof van beroep te Brussel, op

15/11/2011

waar aanwezig waren en zitting hielden :

Astrid DE PREESTER, Voorzitter,

bijgestaan door Viviane DE VIS, Griffier.

Mots libres

  • Gerechtelijke verdeling. Notaris. Boedelnotaris. Inlichtingsplicht. Bezwaren. Duidelijkheid.